Materiał dla 2 klasy LO (poziom podstawowy).
🧩 1. Tworzenie formuł w arkuszu kalkulacyjnym
🧠 Teoria
- 🔢Formuła zawsze zaczyna się od
=. Składa się z danych, operatorów (+ − * / ^ %) i funkcji (np.SUMA,ŚREDNIA,JEŻELI). - 📎Adresy komórek: względny
A1, bezwzględny$A$1, mieszany$A1/A$1. - 🧮Kolejność działań: nawiasy → potęgowanie → mnożenie/dzielenie → dodawanie/odejmowanie.
✏️ Przykład: frekwencja klas
W arkuszu masz kolumny D – godziny łącznie, E – usprawiedliwione, F – nieusprawiedliwione.
- Łączne nieobecności (G2):
=E2+F2 - % nieuspraw. (H2):
=F2/$D$1→ ustaw format Procentowy (1–2 miejsca). - Ocena (I2):
=JEŻELI(H2>0,05;"Uwaga";"OK")
Skopiuj formuły w dół – adresy względne dopasują się automatycznie; wartość w $D$1 pozostanie „zamrożona”.
Pobierz dane do przykładu (Excel)
🧪 Ćwiczenie 1
- Wpisz w G2 łączną liczbę nieobecności (uspraw.+nieuspraw.) i skopiuj w dół.
- W H2 oblicz udział nieuspraw. w ogóle godzin (w %), przy stałej wartości w D1.
- W I2 wypisz „Uwaga”, jeśli H2 > 5%, w przeciwnym razie „OK”.
✅ Klucz
G2:=E2+F2, H2:=F2/$D$1 (format Procentowy), I2:=JEŻELI(H2>0,05;"Uwaga";"OK")
Pobierz dane do ćwiczenia 1 (Excel)
🔢 2. Formaty danych
🧠 Teoria
- 🔧Format decyduje jak dane są wyświetlane: Ogólny, Liczbowy, Walutowy, Daty/Czasu, Procentowy, Ułamkowy, Naukowy, Specjalny, Niestandardowy.
- 🏷️Dane z wiodącymi zerami (np. PESEL) formatuj jako Tekst lub użyj Specjalnego, aby zera nie znikały.
✏️ Przykład: punkty → procent
W kolumnie C (Punkty) i B (Punkty max) chcesz wyświetlić wynik procentowy w kolumnie D (Procent).
W D2 wpisz =C2/B2, a następnie ustaw format Procentowy (0 miejsc po przecinku). Skopiuj w dół.
Pobierz dane do przykładu (Excel)
🧪 Ćwiczenie 2
- Zmień format dat z
RRRR-MM-DDnaDD.MM.RRRR. - Kolumnę z sekundami sformatuj jako czas
mm:ss.
✅ Klucz
Data: DD.MM.RRRR. Czas: Niestandardowy → mm:ss (lub gotowy Czas).
Pobierz dane do ćwiczenia 2 (Excel)
🧱 3. Formatowanie tabel arkusza kalkulacyjnego
🧠 Teoria
- 📏Autodopasowanie szerokości/ wysokości – szybkie dopasowanie do zawartości.
- 🎨Style tabel – nagłówek, paskowanie, filtry, gotowe kolory.
- 🚦Formatowanie warunkowe – skale kolorów, paski danych, zestawy ikon i reguły (większe/mniejsze/duplikaty).
✏️ Przykład: wizualizacja frekwencji
Na danych frekwencji dodaj kolumny G – łączne nieobecności i H – % nieuspraw. (patrz sekcja 1), a następnie zastosuj skalę kolorów w kolumnie H – najwyższe wartości ciemniejsze, najniższe jaśniejsze.
Pobierz dane do przykładu (Excel)
🧪 Ćwiczenie 3
- Autodopasuj szerokości kolumn w całej tabeli.
- Nadaj tabeli styl (nagłówek + pasy wierszy).
- Dodaj dwie reguły warunkowe dla kolumny F (nieuspraw.): > 20 → czerwone tło; = 0 → zielone tło.
✅ Klucz
Autodopasowanie: podwójny klik na granicy nagłówka. Style tabel: wybierz szablon. Formatowanie warunkowe: „Większe niż 20” (czerwone), „Równe 0” (zielone).
Pobierz dane do ćwiczenia 3 (Excel)
🧠 Szybka ściąga
🔢 Formuła zaczyna się od =.
📎 $ „zamraża” kolumnę/wiersz przy kopiowaniu.
📊 Procent = ułamek + format Procentowy.
🧱 Styl tabeli + filtry = szybka analiza.
🚦 Formatowanie warunkowe pokazuje, gdzie skierować uwagę.
Pliki ćwiczeniowe do pobrania znajdują się pod każdym przykładem/ćwiczeniem. Po otwarciu w MS Excel lub LibreOffice Calc wykonaj opisane kroki i porównaj z kluczem.
